Mersin aholisi 1 956 428 kishi (TÜİK, 2025) boʻlgan metropoliten viloyat boʻlib, Prezidentning 9903-son qaroriga koʻra ragʻbatlantirishning 2-mintaqasiga kiradi. Mersin porti va Mersin erkin zonasi atrofida qurilgan logistika, sitrus mevalar yetakchilik qiladigan qishloq xoʻjaligi, oziq-ovqat sanoati va energetika uning asosiy iqtisodiy sohalaridir.
Maʼlumotlar kartasi · Mersin
- Aholi
- 1 956 428
- TÜİK, ADNKS, 31.12.2025Metropoliten munitsipaliteti
- Ragʻbatlantirish mintaqasi
- 2
- Prezidentning 9903-son qaroriga koʻra Mersin ragʻbatlantirishning 2-mintaqasiga kiradi.
- Geografik mintaqa
- Oʻrta yer dengizi
- Rivojlanish agentligi
- Cukurova Development Agency
- Yetakchi tarmoqlar
- LogistikaSitrus mevalarOziq-ovqat sanoatiEnergetika
- Erkin zona
- Mersin Serbest Bölgesi
- Uyushgan sanoat zonalari (OSB)
- Mersin-Tarsus OSB
- Logistika
- Aeroport: Çukurova Uluslararası Havalimanı (Tarsus)
- Port: Mersin Limanı
- Texnopark
- Faoliyat yuritayotgan texnologiyalarni rivojlantirish zonalarining amaldagi roʻyxatini Sanoat va texnologiyalar vazirligi eʼlon qiladi.
- Eksport
- Viloyatlar boʻyicha eksportning amaldagi koʻrsatkichlarini Turkiya eksportchilar assambleyasi (TİM) va Savdo vazirligi statistikasidan koʻring.
Maʼlumot manbalari: TÜİK (Turkiya statistika instituti), aholini manzil boʻyicha roʻyxatga olish tizimining 2025-yil natijalari (09.02.2026) · Prezidentning 9903-son qarori, 2-ilova (Rasmiy gazeta, 30.05.2025, 32915-son) · Turkiya Respublikasi Savdo vazirligi, erkin zonalar roʻyxati (13.03.2026) · Toʻliq investitsiya profili uchun: mintaqaviy rivojlanish agentligi, Sanoat va texnologiyalar vazirligi, Savdo vazirligi va OSBÜK.
Nega Mersin logistika markazi sifatida ajralib turadi?
Oʻrta yer dengizi boʻylab uzun sohil chizigʻiga ega Mersin TÜİKning 2025-yil natijalariga koʻra 1 956 428 aholisi boʻlgan metropoliten viloyatdir. Uning iqtisodiyoti markazida Mersin porti (Mersin Limanı) va unga tutash Mersin erkin zonasi (Mersin Serbest Bölgesi) turadi. Port Markaziy va Janubi-Sharqiy Anadolu ishlab chiqaruvchilarining dengiz savdosiga chiqish darvozalaridan biri boʻlgani sababli omborxona, bojxona ombori, bojxona brokerligi va tarqatish xizmatlari shu yerda jamlangan.
Erkin zonadagi faoliyat maxsus bojxona va soliq rejimiga boʻysunadi; importga yoki tranzit savdoga yoʻnaltirilgan tuzilmalar erkin zonalar haqidagi qoʻllanmamizni ham oʻrganib chiqishi kerak.
Mersin qanday investitsiya imkoniyatlarini taklif etadi?
Muloyim iqlim va unumdor sohil tekisliklari viloyatni muhim sitrus yetishtirish hududiga aylantiradi. Limon, apelsin va boshqa sitrus mevalarni qadoqlash, sovuq zanjirda saqlash va sharbat ishlab chiqarish ana shu dehqonchilik bazasiga tayanadi. Energetika generatsiya obyektlari va ularning atrofidagi taʼminot sanoatini qamrab olgan toʻrtinchi asosiy yoʻnalishdir. Ishlab chiqarish uchun Mersin-Tarsus OSB (uyushgan sanoat zonasi) mos joy hisoblanadi.
2-mintaqa qoidalari Mersindagi loyihaga qanday taʼsir qiladi?
9903-son qaror 2-ilovasiga koʻra Mersin 2-mintaqaga kiradi. Bu yerda Qarorda boshqacha belgilanmagan boʻlsa, minimal asosiy investitsiya hajmi 12 mln TL (5/2-modda). Ish beruvchining ijtimoiy sugʻurta badali koʻmagi 1 yil davom etadi (18-modda); Mersin-Tarsus OSB kabi uyushgan sanoat zonasidagi loyiha 3-mintaqa shartlaridan, yaʼni 2 yildan foydalanishi mumkin (22-modda).
Mintaqaviy koʻmak cheklangani sababli Mersinda ragʻbatlantirishni rejalashtirish odatda investitsiya mavzusiga bogʻliq tarmoq koʻmagiga tayanadi. Masalan, yuk porti investitsiyalari va litsenziyalangan omborxonalar ustuvor investitsiyalar roʻyxatida mavjud (9-modda).
Viloyat Adana bilan birga Chukurova rivojlanish agentligi (Çukurova Kalkınma Ajansı) qamrovida. Havo qatnovi Tarsusdagi Chukurova xalqaro aeroporti (Çukurova Uluslararası Havalimanı) orqali amalga oshiriladi. Koʻmakni hisoblash uchun investitsiyalarni ragʻbatlantirish haqidagi qoʻllanmaga qarang.