Kepekçi & Sepetçi hukuk býurosy
Türkiýede maýa goýumyň hukuk kartasy
Kompaniýany döretmekden höweslendiriş şahadatnamasyna, işlemäge rugsatnamadan arbitraža çenli daşary ýurtly maýadaryň zerur hukuk çarçuwasy; 81 welaýatyň höweslendiriş sebiti, ilaty we öňdebaryjy pudaklary bilen bir atlasda.
Maýa goýum işiniň yzygiderliginde gollanmalar
Gollanmalar daşary ýurtly maýadaryň Türkiýede bu soraglar bilen adatça ýüzbe-ýüz bolýan tertibinde ýerleşdirildi.
Kompaniýany döretmek
- 1Türkiýede kompaniýa açmakA.Ş., Ltd. Şti., şahamça we aragatnaşyk býurosynyň deňeşdirmesi; iň az maýa, MERSİS we hasaba alyş ädimleri.
- 2Göni daşary ýurt maýa goýumlary hakynda KanunDaşary ýurtly maýadaryň we göni maýa goýumyň kesgitlemesi, 3-nji maddanyň ýörelgeleri, E-TUYS habar beriş tertibi we ýörite kanunlaryň çäkleri.
- 3Türkiýäniň salgyt ulgamyKorporatiw salgyt, iň pes salgyt, diwidend stopajy, GBS (KDV), çäkli salgyt töleýjiden tutulýan salgyt we höweslendirilýän pes derejeler; gysga tablisa.
- 4Walýuta we maýa geçirimiMaýany bank arkaly getirmek, diwidendi geçirmegiň ädimleri, walýutadaky şertnamalaryň çäkleri we walýuta karzynyň düzgünleri.
Ýer we höweslendiriş saýlamak
- 5Maýa goýum höweslendiriş ulgamy9903 belgili Karar bilen girizilen täze höweslendiriş ulgamy: maksatnamalar, alty sebit, goldaw möçberleri, iň az maýa goýum we E-TUYS arzasy.
- 6Erkin zolaklar3218 belgili Kanun boýunça 19 erkin zolak, gümrük we salgyt režimi, öndürijini boşatmak, zähmet haky salgydy boýunça goldaw we iş ygtyýarnamasy.
- 7Tehnoparklar we OSB-lerTehnoparklarda girdeji we aýlyk boýunça ýeňillikler, 5746 belgili Kanun boýunça ylmy-barlag merkezleri we OSB-de ýer bölüp bermek hem-de höweslendiriş artykmaçlygy.
- 8Daşary ýurtlularyň gozgalmaýan emläk edinmegiDaşary ýurtly fiziki şahslaryň we kompaniýalaryň gozgalmaýan emläk edinmek çäkleri, harby zolak barlagy, tapu ýygymy we satuw tertibi.
Işgärleri getirmek
- 9Türkiýede işlemäge rugsatnamaMöhletli, möhletsiz we garaşsyz işlemäge rugsatnama hem-de Turkuaz Kart; arza tertibi, möhletler, gatnaşyjy-direktorlar we ret etmegiň sebäpleri.
- 10Ýaşamaga rugsatnamaGysga möhletli, maşgala, talyp we uzak möhletli ýaşamaga rugsatnama; gozgalmaýan emläk we maýa goýum esaslary, möhletler, saglyk ätiýaçlandyryşy we arza tertibi.
- 11Zähmet hukugynyň esaslary4857 belgili Zähmet hakynda Kanun boýunça şertnama görnüşleri, iş wagty, ýyllyk rugsat, duýduryş möhletleri, iş kepilligi, iş stažy boýunça öwez tölegi we hökmany araçylyk.
- 12Maýa goýum arkaly raýatlykGozgalmaýan emläk, maýa, iş orunlary, depozit, döwlet obligasiýasy, gazna we BES mümkinçilikleriniň çäkleri; kesgitleme, ýaşamaga rugsatnama, arza we maşgala.
Maýa goýumy goramak
- 13Arbitraž we jedelleri çözmekDöwlet kazyýetleri, hökmany araçylyk we halkara arbitražyň deňeşdirmesi; 4686 belgili Kanun, ýatyrmak baradaky hak isleg we daşary ýurt arbitraž kararlaryny ýerine ýetirmek.
- 14KVKK we şahsy maglumatlar6698 belgili KVKK-nyň esasy borçlary; işlemegiň şertleri, habar bermek, VERBİS, maglumat bozulmasy barada habar bermek we 2024-nji ýylyň özgertmesinden soň daşary ýurda geçirmek.
81 welaýatyň görkezijisi
Welaýatlar awtoulag belgi koduna görä tertiplenendir. Sagdaky san welaýatyň höweslendiriş sebitidir.
- 01Adana3
- 02Adıyaman6
- 03Afyonkarahisar4
- 04Ağrı6
- 05Amasya4
- 06Ankara1
- 07Antalya1
- 08Artvin4
- 09Aydın2
- 10Balıkesir2
- 11Bilecik3
- 12Bingöl6
- 13Bitlis6
- 14Bolu2
- 15Burdur3
- 16Bursa1
- 17Çanakkale2
- 18Çankırı5
- 19Çorum4
- 20Denizli2
- 21Diyarbakır6
- 22Edirne2
- 23Elazığ4
- 24Erzincan4
- 25Erzurum5
- 26Eskişehir1
- 27Gaziantep3
- 28Giresun5
- 29Gümüşhane6
- 30Hakkari6
- 31Hatay5
- 32Isparta3
- 33Mersin2
- 34İstanbul1
- 35İzmir1
- 36Kars6
- 37Kastamonu4
- 38Kayseri2
- 39Kırklareli3
- 40Kırşehir4
- 41Kocaeli1
- 42Konya2
- 43Kütahya3
- 44Malatya4
- 45Manisa2
- 46Kahramanmaraş5
- 47Mardin6
- 48Muğla1
- 49Muş6
- 50Nevşehir3
- 51Niğde5
- 52Ordu5
- 53Rize3
- 54Sakarya2
- 55Samsun3
- 56Siirt6
- 57Sinop5
- 58Sivas4
- 59Tekirdağ2
- 60Tokat5
- 61Trabzon3
- 62Tunceli5
- 63Şanlıurfa6
- 64Uşak3
- 65Van6
- 66Yozgat5
- 67Zonguldak3
- 68Aksaray4
- 69Bayburt5
- 70Karaman3
- 71Kırıkkale3
- 72Batman6
- 73Şırnak6
- 74Bartın5
- 75Ardahan6
- 76Iğdır6
- 77Yalova2
- 78Karabük3
- 79Kilis5
- 80Osmaniye5
- 81Düzce3
Bu atlas näme hödürleýär?
Türkiýäniň kompaniýalar we maýa goýum atlasy Kepekçi & Sepetçi hukuk býurosynyň (Kepekçi & Sepetçi Hukuk Bürosu) Türkiýä maýa goýmagy göz öňünde tutýan daşary ýurt kompaniýalary we telekeçiler üçin taýýarlan köp dilli maglumat çeşmesidir. Ol iki bölümden ybarat: hukuk gollanmalary kompaniýany döretmekden jedelleri çözmäge çenli maýa goýum işiniň her tapgyryny güýjündäki kanunçylyk esasynda düşündirýär; 81 welaýatyň kartasy bolsa her welaýatyň maýa goýum höweslendiriş sebitini, ilatyny, ösüş agentligini, erkin zolaklaryny we öňdebaryjy pudaklaryny resmi çeşmeler esasynda görkezýär.
Gollanmalarda salgylanylýan kanun, Prezidentiň karary we düzgünnama düzgünleri mevzuat.gov.tr saýtyndaky güýjündäki tekstler bilen deňeşdirilip barlanýar; welaýat maglumatlary Türkiýäniň statistika institutynyň (TÜİK), Senagat we tehnologiýa ministrliginiň (Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı) we Söwda ministrliginiň (Ticaret Bakanlığı) neşirlerine esaslanýar. Tassyklanyp bilinmeýän maglumat atlasa goşulmaýar. Usulyýet barada jikme-jik maglumat üçin usulyýet we çeşmeler sahypasyna serediň.
Türkiýede häzirki wagtda haýsy höweslendiriş ulgamy hereket edýär?
Türkiýede maýa goýum höweslendirişleri häzirki wagtda Prezidentiň 9903 belgili Kararyna goşulan Maýa goýumlara döwlet kömegi hakynda Karar (Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar) bilen düzgünleşdirilýär (Resmi Gazeta, 30.05.2025, № 32915). Bu Karar 2012-nji ýyldan bäri ulanylýan 2012/3305 belgili Karary güýjüni ýitiren diýip ykrar etdi. Täze ulgam Türkiýe Asyry ösüş hereketinden (Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi), Pudaklaýyn höweslendiriş ulgamyndan we sebitleýin höweslendirişlerden ybarat; welaýatlar durmuş-ykdysady ösüş derejesine görä alty sebite bölünýär. Jikme-jiklikler maýa goýum höweslendiriş ulgamy gollanmasynda.
Köp berilýän soraglar
Daşary ýurtlular Türkiýede ýerli maýadarlar bilen deň hukuklara eýemi?
Hawa. 4875 belgili Göni daşary ýurt maýa goýumlary hakynda Kanunuň 3-nji maddasyna laýyklykda, halkara ylalaşyklarda we ýörite kanunlarda başgaça göz öňünde tutulmadyk bolsa, daşary ýurtly maýadarlar ýerli maýadarlar bilen deň tertibe eýedir we Türkiýede göni maýa goýum etmekde erkindir.
Haýsy welaýatda maýa goýmak has köp höweslendiriş berýär?
Sebitleýin goldawlar 9903 belgili Kararyň 2-nji goşundysyndaky sebitiň belgisi ulaldygyça artýar. Mysal üçin, durmuş ätiýaçlandyryş gatanjynyň iş berijiniň paýy boýunça goldaw 2-nji sebitde 1 ýyl, 6-njy sebitde bolsa 12 ýyl ulanylýar. Şeýle-de bolsa höweslendiriş ýeke-täk ölçeg däl; bazar, üpjünçilik zynjyry, logistika we ökde işçi güýji hem çözüji ähmiýete eýedir.
Bu saýtdaky maglumatlar hukuk pikiriniň ornuny tutýarmy?
Ýok. Atlas umumy maglumat bermek maksadyna hyzmat edýär. Anyk maýa goýum kararyny kabul etmezden öň güýjündäki kanunçylyk we siziň ýagdaýyňyz aklawçy tarapyndan seljerilmelidir.